تاریخچه ارمغانخانه و تاریخچه اجرای تعزیه در آن

تاریخچه شهر ارمغانخانه

شهر ارمغانخانه مرکز بخش قره پشتلو از توابع شهرستان زنجان- قطب شورو شعورحسینی میهن اسلامی-در 35 کیلومتری شمال غربی زنجان واقع شده که در بهمن ماه 1387با تصویب هیات وزیران به عنوان شهر شناخته شده و از تیرماه1388 نیز ،شهرداری این شهر تاسیس و فعالیت خود را آغاز نموده است.

براساس برخی نوشته ها و سوابق موجود در رابطه با تاریخچه شهر ارمغانخانه و مبانی نامگذاری آن ،اجمالا چنین آمده است:

واژه ارمغانخانه که در گویش محلی ((ارماخانا))تلفظ می شود،ازکلمه ایرما کانا گرفته شده و ریشه آن ،ترکی باستان می باشد.ایرماک به معنای رودخانه بوده و ایرما کانا یعنی کرانه رود که  درزبان محلی((چایلاغ))گفته می شود.

از آنجایی که شهرارمغانخانه نیز ،به لحاظ جغرافیای محلی در کرانه رودخانه ای به نام ارمغانخانه چایی واقع شده است ،برخی این وجه تسمیه را مبنای نامگذاری اولیه این شهردانسته اند.

حسب بررسی های تاریخی شهر ارمغانخانه ،دارای تاریخی کهن و قدمت چند هزار ساله می باشد که به دوره اشکانیان بر می گردد. در ضلع غربی این شهر ،تپه های باستانی متعددی که مردم شهر از دیرباز آن را به نام ((تورپاخ قالا))می شناسند ،در فهرست آثار ملی ایران به نام تپه دوسران ثبت شده است .

برخی از مورخان براین عقیده اند که شهر ارمغانخانه در فرازی از تاریخ کهن خود، به لحاظ حضور اقلیت های دینی مسیحی ارمنی ،(( ارمن خانه)) نامیده می شده که براثر وقوع زلزله ای مهیب ویران شده و بعد ها ،شهر ارمغانخانه در مجاورت شهر ویران شده بنا گشته است.

شهر ارمغانخانه به لحاظ وجود ویژگی های خاص جغرافیایی و برخورداری از موهبت های  الهی همچون:آب و هوای روح افزا ،مناظر خیره کننده و چشم اندازهای وصف ناپذیر ،زیستگاه های طبیعی گونه های مختلف جانوری ،دشت ها و مراتع گسترده وسیع ،رودخانه وچشمه سارهای عدیده ،باغات میوه و اراضی کشاورزی و...از قدیم الایام به عنوان تفرجگاهی بی بدیل و محلی بی نظیر برای اطراق و اقامت ،همواره کانون توجه سلاطین ،اشراف وخوانین بوده و در این رهگذر نیز ،هدایا و تحفه هایی از سوی آنان به عنوان ارمغان به مدعوین و میهمانان عطا  می گردید از این روی ،برخی سنت تاریخی مذکور را مبنای نامگذاری این شهر ،اعلام داشته اند.

تعزیه و شبیه خوانی

تکیه حسینی  اعظم شهر ارمغانخانه

برگزاری مراسم تعزیه و شبیه خوانی سنتی و برپایی مجالس عزا و سوگواری سرور و سالار شهیدان کربلا حضرت اباعبدالله الحسین (ع ) وشهدای گلگون کفن دشت کربلا به ویژه علمدار سپاه اسلام حضرت اباالفضل العباس باب الحوائج (ع) امری مقدس و نهادینه شده در فرهنگ عمومی مردم ولایت مدار شهر ارمغانخانه می باشد.

مردم متدین و حسین دوست این شهر شهید پرور ،به تأسی از فرهنگ عاشورایی و تبعیت محض از مکتب ظلم ستیز و عدالت گستر تشییع ، لبیک گویی به ندای ملکوتی (هل من ناصرا ینصرنی) امام شهیدان را واجب شرعی و احیا گر فریضه امر به معروف ونهی از منکر دانسته و خدمتگزاری به عزاداران حسینی را مایه مباهات و سعادت دنیوی و اخروی می دانند .

"تکیه حسینی اعظم "شهر ارمغانخانه یکی از بزرگ ترین ،باشکوه ترین ،و بی نظیر ترین تکیه های مذهبی میهن اسلامی و قطب تجمع و عزاداری وصف ناپذیر محبان آل عبا علیهم السلام می باشد.

اجرای سنتی مراسم تعزیه و شبیه خوانی در مکان مقدس "تکیه حسینی اعظم "شهر ارمغانخانه از دیر باز مرسوم و دارای قدمت 400  ساله بوده است ،برهمین اساس نیز در سال 1389به عنوان میراث معنوی کشور ثبت ملی شده است .

وجود عواملی همچون :آشنایی و اشراف تعزیه گردانان و تعزیه خوانان به هنر شبیه خوانی سنتی و چگونگی اجرای بایسته آن ،باز سازی و     بازخوانی وقایع جانگداز کربلا براساس مستندات تاریخی و منابع معتبر دینی ،عزاداری خالصانه و توسل خاضعانه به اهل بیت عصمت و طهارت (ع)، عنایات خاص خداوند سبحان و بروز و ظهور جلوه هائی از امدادهای غیبی و کرامات الهی ، از یک سو موجب گسترش روز افزون آوازه شهرت "تکیه حسینی اعظم "و مهمان نوازی مردم متدین شهر ارمغانخانه گردیده است و از سوی دیگر، موجبات حضور همه ساله خیل عظیم شیفتگان حسینی و ره پویان ولایت از اقصی نقاط کشور،برای کسب فیض معنوی از مراسم پرشور تعزیه خوانی "تکیه حسینی اعظم "و طلب حاجات از درگاه ایزد منّان را در ایام اول الی سیزدهم ماه محرم الحرام وایام اربعین حسینی و رحلت جانگداز پیامبر گرامی اسلام حضرت ختمی مرتبت محمد بن عبدا...(ص) فراهم ساخته است .

"تکیه حسینی اعظم"در ادوار گذشته به اهتمام مردم متدین شهر و با کمک افراد خیّر چندین بار مورد ترمیم و بازسازی قرار گرفته است که از آن جمله می توان به اسامی زنده یادان حاج مسیب اسدی که خود پیشکسوتی بی بدیل و استاد بزرگ تعزیه گردانی و شبیه خوانی بوده و به لحاظ وجهه شاخص مذهبی سالیان متمادی افتخار ایفای نقش "امام خوان"را بر عهده داشته است و هم چنین مرحوم استاد توکل خان ،مرحوم حاج صفر افشاری  ومرحومه فاطمه خانم اشاره نمود.

اگرچه به لحاظ قدمت 400 ساله ،امرتعزیه خوانی درشهرعاشقان حسینی ارمغانخانه ، اطلاعات کامل ومتقنی ازاسامی تمامی کسانی که به امر تعزیه خوانی وتعزیه گردانی دراین شهر اشتغال داشته وحال سربه تیره تراب گزارده وبه دیارباقی سفرکرده اند،دردست نمی باشند ولیکن بنابرشنیده هایی که از نسل های پیشین به طور سینه به سینه به نسل حاضر رسیده وبه نقل ازمنابع موثق، به ویژه استاد فقیدتعزیه گردانی وشبیه خوان شهیرشهر،مرحوم حاج فیروز رستمی ،علاوه برزنده یادانی که به اسامی آنان اشاره شد،جای دارداززحمات ارزنده ونقش آفرینی چهره های ماندگار ذیل یاد کردواز درگاه خداوند متعال ، برای آنان طلب مغفرت ،علودرجات واجرجزیل، مسئلت نموده ودراین رهگذر ،برای تعزیه خوانان وتعزیه گردانان حاضرنیز،آرزومند بقای عمرباعزت،سعادت عقبی وتوفیق بیش ازپیش در برگزاری خالصانه و شکوهمند مراسم  تعزیه خوانی وترویج آیین وفرهنگ عاشورایی باشیم.

زنده یاد مرحوم جناب آقای کربلائی بهارعلی غفاری مقدم

زنده یاد مرحوم جناب آقای مشهدی باقراسکندری

زنده یاد مرحوم جناب آقای مشهدی رزاق افشاری

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزا تراب اسدی

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزا قهرمان رستمی

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزاسمیع سهرینی

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزاحسین اهل روستای قلایچی

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزا علی نجفی

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزا مجید

زنده یادمرحوم جناب آقای میرزا جمشید

زنده یاد مرحوم جناب آقای  میرزا علی فرزند قنبر اهل باکو

زنده یاد مرحوم جناب آقای میرزا یعقوب

زنده یاد مرحوم جناب آقای ملا سیفعلی

زنده یاد مرحوم جناب آقای ملا نجف

زنده یاد مرحوم جناب آقای ملا حسین

زنده یاد مرحوم جناب آقای کربلایی غلامحسین دوسرانی

زنده یاد مرحوم جناب آقای حاج یونس رستمی

زنده یاد مرحوم جناب آقای حاج رمضان افشاری

جناب آقای کربلایی  اسلام افشار ی

جناب آقای حاج سید نصیر موسوی

جنا ب آقای کربلایی عیسی مرشدی

جناب آقای کربلایی عباس اوجاقلو

جناب آقای کربلایی رسول اوجاقلو

جناب آقای کربلایی علیرضا رستمی

جناب آقای کربلایی سجاد امینی

جناب آقای کربلایی جعفر علی افشاری

جناب آقای کربلایی شاه حسین مقصودی

برنامه اجرای مراسم تعزیه سنتی در تکیه حسینی اعظم ارمغانخانه در ماه محرم الحرام

مجلس شهادت حضرت موسی بن جعفر (ع)

اول محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت حضرت مسلم بن عقیل (ع)

دوم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت طفلان حضرت مسلم (ع)

سوم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس حجةالوداع وحضرت صغری (س)

چهارم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت عابس وشوذب از یاران امام ومجلس زوار عبدا...

پنجم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت حضرت قاسم بن حسن (ع)

ششم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس مشق دادن حضرت اباالفضل (ع) به حضرت علی اکبر (ع)

هفتم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت حضرت علی اکبر (ع)

هشتم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت حضرت علی اصغر(ع)ومجلس شهادت حضرت اباالفضل (ع)

نهم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس روز عاشورا وشهادت امام حسین (ع) واقامه نماز ظهر عاشورا

دهم محرم الحرام

از ساعت 30/9 صبح تا  3 عصر

مجلس بازار شام

یازدهم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس از ناقه افتادن حضرت رقیه (ع)

دوازدهم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

مجلس شهادت حضرت حمزه سید الشهداء (ع)

سیزدهم محرم الحرام

از ساعت 2 تا 5 عصر

 

 

سایر برنامه های تکیه حسینی اعظم ارمغانخانه در طول سال

برنامه ویژه تحویل سال

مراسم تعزیه خوانی در ایام فاطمیه

مراسم تعزیه خوانی در ایام ماه صفر

مراسم تعزیه خوانی در ایام ماه مبارک رمضان

مراسم تعزیه خوانی ویژه سایر ایام شهادت ائمه اطهارعلیهم السلام

اجرای برنامه های مذهبی وملی

اجرای برنامه های جشن در مناسبتهای مختلف

برپایی نمایشگاه دائمی در سالن جنبی

آماده سازی سالن های جانبی برای برپایی دوره های تخصصی

 

 

آدرس سایت تکیه حسینی اعظم ارمغانخانهwww.tazieharmaghan.irتاریخچه شهر ارمغانخانه

 

  
بنر

كليه حقوق اين سايت متعلق به تکیه حسینی اعظم ارمغانخانه ميباشد .
طراحي و اجرا توسط شركت نرم افزاري آداك